Arrestime, dorëheqje, ndërrim palësh, përpjekje për të shkatërruar provat e keqbërjeve.
Lajmet kanë ardhur me një ritëm të tillë pas humbjes zgjedhore të ish -liderit serb Aleksandar Vuçiq më 25 tetor, saqë është krijuar një faqe interneti e quajtur “prishja e sistemit”, me inteligjencën artificiale që furnizon informacionin në kohë reale.
Nga nxënësit e shkollave të mesme që kapën drejtorin e tyre duke u përpjekur të shkatërronte dokumentacionin, deri te mbyllja e një banke që besohet se është e lidhur me Partinë Progresive Serbe, e cila tani është rrëzuar, kthesa e ngjarjeve ka kapluar publikun serb në javën pas zgjedhjeve .
Raportet disi kaotike shihen si një shenjë se sistemi i pushtetit i hartuar me kujdes i Vuçiqit po shembet me shpejtësi pas fitores mahnitëse të një lëvizjeje studentore në zgjedhjet e parakohshme parlamentare.
Fituesit e Listës së Studentëve ende nuk e kanë marrë zyrtarisht pushtetin në administratën qeveritare, agjencitë e sigurisë dhe ushtrinë. Por ndryshimi sizmik në balancën e pushtetit po i shtyn ngjarjet të zhvillohen përpara se të ndodhë marrja e vërtetë e pushtetit.
Pavarësisht humbjes zgjedhore, Vuçiq sfidues – i përshkruar tani si udhëheqësi i opozitës – ka vazhduar me paraqitjet e tij të përditshme në mediat besnike, duke akuzuar lëvizjen e udhëhequr nga studentët për “terror revolucionar” dhe duke u zotuar të kundërpërgjigjet.
Të dielën në mbrëmje, Vuçiq i tha televizionit Pink se “natyrisht, kjo është e vështirë për familjen time dhe ata që më duan, por unë jam gati për gjithçka dhe do të vazhdoj të përballoj çdo gjë”. Duke mohuar lidhjet me krimin, Vuçiq tha se nuk ka frikë nga një arrestim i mundshëm sepse nuk do të ketë prova kundër tij.
Disa figura të shquara janë arrestuar
Zyrtarët e burgosur deri më tani përfshijnë shefin e policisë kriminale të Vuçiqit, Marko Kriçak, dhe një zyrtar tjetër të lartë të policisë, të dy të dyshuar për shpërdorim detyre në lidhje me një hetim të profilit të lartë për vrasje.
Kriçak ishte famëkeq për akuzat se ai personalisht kërcënoi një studente me përdhunim gjatë protestave antiqeveritare, por ai nuk u burgos për këto akuza.
Të hënën, autoritetet arrestuan gjithashtu Davor Macurën , pronarin e bankës private Alta, e cila besohet të jetë e lidhur me partinë SNS të Vuçiqit dhe licenca e së cilës është revokuar. Macura dyshohet se u kap duke u përpjekur të përvetësonte miliona dollarë dhe përballet me akuza për shpërdorim detyre.
Prokurorëve u kërkohet të fillojnë punën ose të japin dorëheqjen
Ndërsa presin të formojnë qeverinë e re, fituesit e zgjedhjeve u kanë bërë thirrje prokurorëve dhe gjyqtarëve të fillojnë të bëjnë punën e tyre ose të japin dorëheqjen.
Dhjetëra hetime për raste të dyshuara korrupsioni në nivel të lartë mbetën të paplota nën qeverinë e mëparshme, përfshirë një për tragjedinë në stacionin e trenit më 1 nëntor 2024 që shkaktoi dy vjet protesta kundër korrupsionit.
Tani, publiku serb po pret të dëgjojë se çfarë do të dalë nga një shqyrtim i disa prej hetimeve të gjata, pasi lëvizja studentore premtoi se nuk do të ketë më zyrtarë të paprekshëm.
Ankesat e reja po grumbullohen
Prokurorët janë mbingarkuar me ankesa të reja për incidente që variojnë nga dyshimet për mashtrim zgjedhor deri te kërcënimet dhe dhuna ndaj protestuesve , gazetarëve dhe aktivistëve. Prokurorët e krimit të organizuar kanë nisur gjithashtu procedura për të përcaktuar nëse disa prej tyre ishin vënë nën mbikëqyrje të paligjshme nga agjencia shtetërore e sigurisë.
Të hënën, avokati Ivan Niniç pretendoi një “komplot kriminal” që përfshinte një zyrtar të ministrisë së drejtësisë dhe mbi tre duzina roje burgjesh në të gjithë Serbinë, duke thënë se ata ushtruan presion ose korruptuan të burgosurit që të votonin për Vuçiqin gjatë votimit të javës së kaluar.
Ninic paraqiti ato që ai i quajti pamje të bisedave online, me zyrtarë që shkëmbenin informacione rreth numrit të votave që arritën të mblidhnin — SNS-ja e Vuçiqit fitoi me shumicë dërrmuese në burgjet e Serbisë.
Në Mali Zvornik, në kufirin me Bosnjën, policia ndaloi gjashtë persona të akuzuar për dhënien e dokumenteve të falsifikuara të qëndrimit qytetarëve boshnjakë në mënyrë që ata të mund të votonin për partinë e Vuçiqit në zgjedhje.
Ndryshimet filluan së pari në media
Disa nga mediat kryesore në Serbi që ishin në ballë të makinerisë propagandistike të Vuçiçit kanë qenë të parat që janë riorganizuar.
Mediat që më parë ishin të vendosura ndaj Vuçiqit shpejt morën një qëndrim më neutral, ndërsa disa kanale televizive anuluan programet krejtësisht dhe pronarët thuhet se u larguan nga vendi. Televizioni shtetëror RTS ndryshoi udhëheqjen dhe u kërkoi falje shikuesve të tij për raportimin e anshëm.
Por disa nga zëdhënësit kryesorë të Vuçiqit, si transmetuesit Informer dhe Pink, mbeten besnikë, duke e pritur ish-liderin çdo ditë në programet e tyre.
Partia e Vuçiqit përballet me presion në qytete dhe qyteza në të gjithë vendin
Zgjedhjet ishin për parlamentin me 250 anëtarë të Serbisë dhe nuk përfshinin qeveritë lokale në të gjithë vendin. Tani, po shtohen thirrjet për zgjedhje të parakohshme komunale.
SNS-ja e Vuçiqit humbi në kryeqytet, Beograd, dhe në shumicën e qyteteve të tjera, pasi më parë kontrollonte vendin deri në çdo fshat, me përjashtim të një komune urbane në qytetin jugor të Nishit.
Në të gjithë Serbinë, punonjësit në teatro, muze, shoqata kulturore, shkolla dhe spitale po kërkojnë që menaxherët e emëruar nga SNS të japin dorëheqjen menjëherë.
Në Beograd, drejtori i Shkollës së Mesme të Pestë, Ognjen Mrvaljeviç, mohoi se po hidhte dokumentacionin përkatës shkollor. Nxënësit e tij e nxorën atë nga kazanët e plehrave pasi telefonuan policinë./AP/
