Lajme

Pas humbjes së Vuçiqit, eksperti vjen me një propozim: Serbia ta njohë Kosovën – ja çfarë kërkon nga BE-ja

Gunther Fehlinger ka mirëpritur atë që e cilëson si humbje historike në zgjedhje të Aleksandar Vuçiqit, duke e konsideruar këtë zhvillim si fitore për demokracinë serbe dhe mundësi të rëndësishme për Kosovën dhe gjithë Ballkanin Perëndimor. Në një prononcim për gazetën “Bota sot”, Fehlinger ka theksuar se largimi i Vuçiqit nga pushteti nuk është i mjaftueshëm nëse nuk merr fund edhe trashëgimia e tij politike, e karakterizuar, sipas tij, nga nacionalizmi, konfrontimi, frikësimi dhe varësia nga Moska.

“E mirëpres humbjen historike në zgjedhje të Aleksandar Vuçiqit, tiranit të Serbisë dhe ngacmuesit të Ballkanit”, ka deklaruar Fehlinger, duke vlerësuar se 25 tetori 2026 shënon një fitore historike për studentët dhe qytetarët guximtarë të Serbisë, të cilët, sipas tij, kanë thyer dominimin elektoral të makinerisë politike të Vuçiqit.

Ai ka thënë se kjo fitore paraqet një mundësi të jashtëzakonshme për Serbinë, Kosovën, Malin e Zi, Bosnjë-Hercegovinën dhe tërë Ballkanin Perëndimor. Megjithatë, Fehlinger ka paralajmëruar se ndryshimi i pushtetit në Beograd duhet të pasohet me vendime konkrete politike, e jo vetëm me ndryshim të retorikës.

Image
Gunther Fehlinger

“Largimi i makinerisë politike të Vuçiqit nga pushteti është vetëm fillimi. Duhet të marrë fund edhe trashëgimia e tij e nacionalizmit, konfrontimit, frikësimit dhe varësisë nga Moska”, ka theksuar ai.

Fehlinger ka propozuar një marrëveshje të re të madhe evropiane për Serbinë dhe Kosovën, duke kërkuar që qeveria e re në Beograd ta njohë menjëherë Republikën e Kosovës si shtet të pavarur, sovran dhe të barabartë evropian. Sipas tij, pavarësia e Kosovës është e pakthyeshme dhe nuk duhet të ketë më pretendime territoriale, frikësim nacionalist apo përpjekje për të cenuar sovranitetin e saj.

“Qeveria e re serbe duhet ta njohë Republikën e Kosovës menjëherë si shtet të pavarur, sovran dhe të barabartë evropian. Pavarësia e Kosovës është e pakthyeshme. Nuk duhet të ketë më pretendime territoriale, frikësim nacionalist apo përpjekje për ta minuar sovranitetin e Kosovës”, ka deklaruar Fehlinger për “Bota sot”.

Ai ka vlerësuar se e ardhmja e Serbisë nuk mund të mbahet peng nga konfliktet e së kaluarës dhe se njohja e Kosovës duhet të shoqërohet me një hap të rëndësishëm të Bashkimit Evropian drejt integrimit të Serbisë. Fehlinger u ka bërë thirrje Komisionit Evropian, Këshillit Evropian dhe të gjitha shteteve anëtare të BE-së që t’i ofrojnë Serbisë një paketë të përshpejtuar të anëtarësimit, sapo qeveria e re demokratike ta njohë Kosovën dhe të angazhohet për reformat e nevojshme.

Sipas tij, Serbia tashmë ka statusin e vendit kandidat për anëtarësim në BE, ndërsa tani nevojiten përparim real në negociatat e anëtarësimit, hapja e kapitujve të rinj negociues, investime më të mëdha evropiane dhe integrim konkret ekonomik. Fehlinger ka kërkuar që Serbia të ketë një mundësi të besueshme për të ecur drejt anëtarësimit në BE, në kushte objektive dhe të bazuara në merita, sikurse Mali i Zi.

Në anën tjetër, ai ka kërkuar që njohja e Kosovës të pasohet edhe me një përparim historik të saj në rrugën evropiane. Fehlinger ka bërë thirrje që Kosovës t’i jepet menjëherë statusi i vendit kandidat për anëtarësim në Bashkimin Evropian dhe të përshpejtohet rruga drejt hapjes së negociatave, në përputhje me vendimet dhe kërkesat e nevojshme të BE-së.

“Njohja duhet t’i sjellë Kosovës edhe një përparim historik evropian. Bëj thirrje që Kosovës t’i jepet menjëherë statusi i vendit kandidat në BE dhe të përshpejtohet rruga drejt negociatave të anëtarësimit. Kosova dhe Serbia duhet të bëhen partnere të barabarta evropiane, e jo kundërshtare të përhershme gjeopolitike”, ka thënë Fehlinger.

Ai ka theksuar se Bashkimi Evropian duhet t’u dëshmojë qytetarëve të zakonshëm të Serbisë se demokracia, pajtimi dhe paqja sjellin mirëqenie. Sipas tij, investimet evropiane, financimi i infrastrukturës, krijimi i vendeve të punës, mundësitë arsimore, lehtësimi i tregtisë dhe integrimi më i madh në ekonominë evropiane duhet të jenë rezultate të prekshme të qeverisjes së re të udhëhequr nga studentët.

Fehlinger ka vlerësuar se studentët serbë e kanë mundur makinerinë politike të Vuçiqit në kutitë e votimit, ndërsa tani Evropa duhet t’i ndihmojë që të dëshmojnë se ndryshimi demokratik mund të sjellë jetë më të mirë për qytetarët.

Një nga propozimet kryesore të Fehlingerit është anëtarësimi i Serbisë dhe Kosovës në Bashkimin Evropian në vitin 2029, me kusht që të dyja t’i përmbushin kriteret e anëtarësimit. Ai ka kërkuar që dialogu i ri ndërmjet Beogradit dhe Prishtinës të përqendrohet në zbatimin e njohjes, vendosjen e marrëdhënieve diplomatike, mbrojtjen e komuniteteve pakicë dhe garantimin e një të ardhmeje të përbashkët evropiane.

“Unë mbështes objektivin ambicioz të anëtarësimit të Serbisë dhe Kosovës në Bashkimin Evropian në vitin 2029, nëse përmbushen kërkesat e anëtarësimit. Dialogu i ri Beograd–Prishtinë duhet të bëhet dialog për zbatimin e njohjes, vendosjen e marrëdhënieve diplomatike, mbrojtjen e komuniteteve pakicë dhe sigurimin e së ardhmes së përbashkët evropiane. E refuzoj edhe një dekadë tjetër negociatash të pafundme pa vendime thelbësore politike”, ka deklaruar ai.

Fehlinger ka kërkuar gjithashtu që Serbia t’i japë fund ndërhyrjeve politike dhe politikave destabilizuese nacionaliste ndaj vendeve fqinje. Sipas tij, Bosnjë-Hercegovina, Mali i Zi, Maqedonia e Veriut dhe Kosova janë shtete sovrane dhe nuk duhet të trajtohen si instrumente të politikës së brendshme të Beogradit.

“Qeveria e re serbe duhet të zgjedhë bashkëpunimin evropian në vend të konfrontimit rajonal”, ka theksuar Fehlinger.

Duke iu drejtuar udhëheqjes së re të Serbisë, ai ka thënë se mposhtja e Vuçiqit në zgjedhje duhet të pasohet me përfundimin e trashëgimisë së tij nacionaliste.

“Ju e mundët Vuçiqin në kutitë e votimit. Tani mposhteni edhe trashëgiminë e tij politike nacionaliste. Njiheni Kosovën, pajtohuni me fqinjët tuaj, zgjidheni Evropën dhe sillni mirëqenie për qytetarët tuaj”, është mesazhi i tij për udhëheqjen e re serbe.

Ndërsa Brukselit, Fehlinger i ka bërë thirrje që të mos e humbë këtë mundësi historike, por ta shpërblejë reformën demokratike dhe njohjen e Kosovës me hapa të menjëhershëm e të besueshëm drejt integrimit evropian.

“Mos e humbni këtë mundësi historike. Shpërblejeni reformën demokratike dhe njohjen e Kosovës me hapa të menjëhershëm e të besueshëm drejt integrimit në BE. Qytetarët serbë duhet ta shohin se rënia e Vuçiqit sjell liri, investime, rritje ekonomike dhe një të ardhme të vërtetë evropiane”, ka deklaruar ai për “Bota sot”.

Në përfundim, Fehlinger e ka cilësuar humbjen e Vuçiqit si një goditje historike për politikën e konfrontimit në Ballkan, duke kërkuar që ky zhvillim të shndërrohet në një kthesë të vërtetë për rajonin.

“Tirani i Serbisë ka pësuar një humbje historike. Ngacmuesi i Ballkanit e ka humbur mandatin elektoral. Tani le t’i japim fund politikës së konfrontimit në Ballkan. Njiheni Kosovën. Përshpejtojeni anëtarësimin e Serbisë në BE. Jepini Kosovës statusin e vendit kandidat. Sillini të dyja në BE në vitin 2029. Serbi e lirë! Kosovë e pavarur! Ballkan evropian!”, ka përfunduar Fehlinger.

Të Ngjashme