Presidenti amerikan Donald Trump ka deklaruar se Irani dëshiron një marrëveshje për përfundimin e armiqësive, por kushtet e Teheranit nuk janë të pranueshme për Uashingtonin, ndërsa shtohen shqetësimet për një përshkallëzim të ri të konfliktit.
“Ne duam të bëjmë një marrëveshje të vërtetë, jo një marrëveshje të rreme”, deklaroi Trump të premten gjatë një konference për media në Shtëpinë e Bardhë.
Ai përsëriti qëndrimin se Irani nuk do të lejohet të zotërojë armë bërthamore.
Sipas Associated Press (AP), deklaratat vijnë në një periudhë pasigurie për hapat e ardhshëm të SHBA-së dhe Iranit, gati nëntë muaj pas fillimit të luftës.
Vendet arabe të Gjirit janë të shqetësuara për mundësinë e rikthimit të luftimeve në shkallë të gjerë dhe po përpiqen të gjejnë një zgjidhje diplomatike përmes kanaleve ekzistuese të komunikimit.
Një diplomat nga Lindja e Mesme, i cili foli në kushte anonimiteti, tha se një marrëveshje e mundshme mund të përfshijë heqjen e kufizimeve për transportin detar në Ngushticën e Hormuzit, në këmbim të lehtësimit të pjesshëm të sanksioneve ndaj Iranit.
Një zgjidhje e tillë mund të hapte rrugën edhe për rifillimin e negociatave më të gjera mbi programin bërthamor iranian.
Ndërkohë, tensionet ushtarake janë shtuar gjatë ditëve të fundit. Irani ka zgjeruar sulmet ndaj vendeve fqinje të Gjirit, duke goditur një bazë ushtarake amerikane në Kuvajt dhe duke ndërmarrë disa sulme ndaj Bahreinit.
Këto veprime pasuan një sulm të një avioni luftarak amerikan ndaj një pozicioni raketor të Gardës Revolucionare iraniane në ishullin Qeshm, në Ngushticën e Hormuzit.
Megjithatë, ekspertët vlerësojnë se as Uashingtoni dhe as Teherani nuk duket se dëshirojnë rikthimin e menjëhershëm në një luftë të plotë.
Mona Yacoubian, drejtoreshë e Programit për Lindjen e Mesme në Qendrën për Studime Strategjike dhe Ndërkombëtare (CSIS), tha se situata mbetet jashtëzakonisht e paqëndrueshme, por asnjëra palë nuk duket e gatshme të hyjë në një përballje të re ushtarake në shkallë të gjerë.
Pavarësisht deklaratave të Trumpit se lufta praktikisht ka përfunduar, mijëra ushtarë amerikanë vazhdojnë të qëndrojnë në ujërat pranë Iranit, duke zbatuar bllokadën detare që synon kufizimin e eksportit të naftës iraniane.
Administrata amerikane po vazhdon gjithashtu presionin ekonomik ndaj Teheranit përmes sanksioneve dhe kufizimeve financiare.
Analistët paralajmërojnë se një përshkallëzim i ri mund të shkaktojë viktima, dëmtime të pajisjeve ushtarake dhe rritje të ndjeshme të çmimeve të energjisë në tregjet ndërkombëtare.
Në këto rrethana, perspektiva e një marrëveshjeje mbetet e pasigurt, ndërsa vendet e rajonit po kërkojnë një rrugë diplomatike për shmangien e një konflikti më të gjerë.
